Het vervaardigen van cilinderglas. Bron: Wikipedia

De inhoud van de kuil bevatte vensterglas en glazeniersafval. Het glazeniersafval bestaat uit het restproduct van het versnijden van grote glasplaten tot kleine kalibers die bevestigd in lood een raam vormden. In de kuil werd het restafval van twee typen glas aangetroffen: slingerglas en cilinderglas.

  • Bij slingerglas blaast de glasmaker eerst een kogelvormige bel. Aan de overzijde van de bel wordt een ijzeren staaf (pontil) bevestigd. De blaaspijp wordt losgebroken en er ontstaat een opening. Door het pontil te draaien ontstaat door middelpuntvliedende kracht een dunne, ronde, platte glasschijf.
  • Bij cilinderglas blaast de glasmaker een cilinder, die al dan niet met een pontil bij elkaar wordt geknepen, over de lengte wordt doorgesneden, opengeklapt en op een tafel wordt platgestreken.

Recycling in de 17de eeuw

Het aangetroffen vensterglas bestond uit groen getint, gekleurd en gebrandschilderd vensterglas, dat op basis van de decoratie, het kleurgebruik en de techniek grofweg tussen 1400 – 1650 gedateerd kan worden. Het glas is afkomstig uit huizen van gegoede burgers, waar gebrandschilderd glas vanaf 1500 na Chr. steeds vaker de interieurs sierde.

De depositie van het glas met zeer uiteenlopende dateringen en afbeeldingen en het incomplete karakter van het glas is te verklaren door nader in te gaan op het flexibele karakter van glas-in-loodramen. Kalibers kunnen namelijk gemakkelijk worden vervangen. De beslissing om ze te vervangen kan meerdere oorzaken hebben: het breken met oude allianties, het heersen van andere politieke of religieuze stromingen (als gevolg van bijvoorbeeld de Reformatie), trends, ouderdom en reparatie van kapotte ruiten.

Naast het verzamelen van lood, dat hergebruikt kon worden, is het aannemelijk dat het glas tevens werd verzameld om te worden gerecycled. Oud glas werd namelijk als grondstof voor het maken van nieuw glas gebruikt. Door de toevoeging van oud glas zou het smeltpunt worden
verlaagd van 1713 graden naar 1100 graden. Het is dan ook goed mogelijk dat de verzameling glas zoals aangetroffen in Oldenzaal was bedoeld voor de verkoop aan glasmakers.